Τρίτη, 14 Ιουνίου 2011

ΟΙ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΔΙΑΛΟΓΟΥ

Όταν συζητούνται μεγάλα και επίμαχα θέματα και μάλιστα από πολλούς και αξιόλογους ομιλητές, είναι πιθανό τότε να δοκιμάζεται και η ευπαθής πάντα ισορροπία των αρχών του διαλόγου. Το θέμα αυτό με έχει απασχολήσει συστηματικά παλιότερα (Νέα Παιδεία 7, 13-22) με τίτλο Διάλογος και Επικοινωνία. Πρόσφατες όμως εμπειρίες (από μια μεγάλη σύσκεψη) πείθουν ότι είναι φρόνιμο να συμπεριληφθούν ή να τροποποιηθούν οι αρχικές απόψεις. Μόνο που τώρα θα πάρουν τη μορφή απλής απαρίθμησης αρχών και δομή δανεισμένη από γνωστό ποίημα (του Kipling) , το If (Αν...) .
  • Αν μπορείς να ελευθερώνεις τον εαυτό σου από προηγούμενες απόψεις, εισηγήσεις και πράξεις γύρω από κάποιο θέμα, ώστε να μένεις πάντα δεκτικός για νέες απόψεις (δείγμα πνευματικής νεότητας),
  • Αν μπορείς να είσαι απαλλαγμένος από αυτάρεσκη αυτάρκεια και αυθεντισμό, ώστε να διατηρείς πάντα ανοιχτά και άγρυπνα τα μάτια της ψυχής σου (τεκμήριο εγρήγορσης πνευματικής),
  •   Αν μπορείς να νιώθεις σεβασμό για τη γνώμη του άλλου πριν διατυπωθεί και να την αξιολογείς ανάλογα μόνο με την ορθότητά της, όταν θα έχει διατυπωθεί (ένδειξη πνευματικής εντιμότητας),
  • Αν μπορείς να σέβεσαι αυτόν που διαφωνεί μαζί σου και να τον ευγνωμονείς, γιατί προσφέρει μια γνώμη διαφορετική, ίσως πιο σωστή ή πιθανότατα συμπληρωματική προς τη δική σου (κριτήριο και δοκιμασία κοινωνικότητας και συνεργατικότητας),
  • Αν έχεις τόση διάθεση να πειστείς όση ικανοποίηση νιώθεις, όταν πείθεις τους άλλους (τεκμήριο αλάθητο ψυχικής ανωτερότητας),
  • Αν έχεις μόνιμο σκοπό σου τη βελτίωση των αποφάσεων όχι για την επιβολή των προσωπικών σου απόψεων (ένδειξη συλλογιστικής αντίληψης),
  • Αν έχεις ετοιμότητα να τροποποιείς τη γνώμη σου για τα πράγματα, μόλις τα πράγματα σου αποκαλύψουν όψη που δεν είχες προσέξει πριν (απόδειξη επιστημονικού ήθους),

  • Αν μπορείς να παραβλέπεις την προέλευση των ιδεών (από σένα, από φίλους, από εχθρούς, από μεγαλόσχημους ή ταπεινούς) και να κρίνεις μόνο τη λογική τους ευστάθεια και εφαρμοσιμότητα (τεκμήριο αμεροληψίας),
  • Αν έχεις απομακρύνει από τη σκέψη σου κάθε άλλο κίνητρο (εξυπηρέτηση φίλων, ενόχληση εχθρών, όφελος προσωπικό, κολακεία των ισχυρών κ.λπ.) εκτός από την αναζήτηση της αλήθειας και την εξυπηρέτηση του κοινωνικού συνόλου (ένδειξη βιοθεωρητικής ωριμότητας),
  • Αν διατηρείς ηρεμία και όταν προελαύνουν θέσεις αντίθετες προς τις δικές σου, γιατί φαίνονται στους άλλους πιο σωστές (τεκμήριο αυτοκυριαρχίας και σύνεσης),
  • Αν μπορείς να αποφεύγεις το «πρέπει» ως ηθική δέσμευση για τους άλλους (και να παραθέτεις μόνο ουσιαστικά επιχειρήματα),
  • Αν μπορείς να απαντάς με ευθύτητα σε ό,τι έχεις ερωτηθεί (χωρίς δολιχοδρομίες),
Τότε μπορείς κάθε φορά να γίνεσαι και να είσαι πιο σοφός, πιο χρήσιμος, πιο σεβαστός .
ΥΓ. Αυτά υπαγορεύτηκαν από τη θέαση κάποιου κινδύνου και από αγωνία, όχι από διάθεση ποιητικής μεγαληγορίας. 
Φ. Κ. Βώρος, Ph. D., επίτιμος
Σύμβουλος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου
Πηγή :
http://www.voros.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger... Άδεια Creative Commons
Αυτό το εργασία χορηγείται με άδεια Creative Commons Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση 4.0 Διεθνές .